Privilexio do inmisericorde

Foto: Lynn Greyling

Morreu Carlos Busqued, o escritor. Deulle un infarto na escaleira do seu piso de Buenos Aires e alí quedou deitado. Cincuenta anos, non moitos máis dos que teño eu, por certo; non é que me queira comparar con ninguén, é que noticias así xa che dan que pensar, estando como estás nesa etapa da vida.

Teño falado por aquí do que foi o seu derradeiro libro en vida, Magnetizado. Só tiña outro publicado, os dous en castelán por Anagrama. Coma Rulfo. O outro era unha novela, Bajo este sol tremendo. Seica foi un éxito en Arxentina, non sei se debido en parte á promoción que lle supuxo ser finalista do Herralde, tivo tradución a varios idiomas e adaptación ó cinema baixo o título El otro hermano, penso. É unha novela fea. Non fea como moitos críticos din que era Taxi Driver, de Scorsese, por exemplo, que para nada o é: como só fai o cinema, fala do feo desde un retrato suxestivo, que non é igual. Non: fea-fea. Bajo un sol tremendo é desas novelas que non che han prestar se estás coa gripe ou che anda o estómago revolto. Nada hai coa súa certa épica ou a súa certa luminosidade no que conta Busqued nela, nin o menor detalle agradable. Todo cheira a suado e a sensación, e non é por facer unha coña co título, é a da insolación. Lina dúas veces, a segunda logo de ler Magnetizado, sen ser consciente da primeira vez. De Busqued a crítica loaba moito o seu estilo seco, de telegrama. Eu non acho nel nada que non teña achado en Bukowski. As loas teñen para min moito de lotería: de cada 100 que escriben así, poñen a caldo a 99, sen que o centésimo amose tampouco diferencia relevante. Non é unha crítica, nin nada persoal. É só como eu o vexo. No tocante ó que conta, é simplemente sórdido, escola Pedro Juan Gutiérrez e compañía. Non chego a captar esa distinción que se lle atribúe. É contido no sórdido, sen amaneiramento ningún. Máis nada, ós meus ollos. Non sucede nada na novela.

Ignoro a que se dedicaba Busqued aparte de a escribir. O que leo acerca del faime pensar que, de ternos tratado, nunca tería eu leirado con el, pois xa coñezo tipos así, que viven moi no seu mundo, como vivo eu, coidado, só que un, cando menos, é xeneroso por medio dunha distinción non sempre comprendida. Intúo, ademais, que se trata dun caso moi excepcional. Chega a nacer e escribir en galego e xamais lle terían publicado nada: falta de vocabulario, falta de activismo, falta de personaxes e tramas “engaiolantes” no sentido desexado, falta de teorías elaboradas nas respostas dadas nas entrevistas, non valería para recomendar nos institutos nin para ler na praia. Unha nulidade. Os xurados dos certames habían termar dos seus manuscritos ridiculamente breves con dous dedos a un metro da faciana: “isto escribiríao o meu sobriño de catorce”.

Si que acho moito mérito, ou sorte, non sei, na aceptación que acadou para a súa idea da arte, que é a exposición do deprimente sen a menor concesión á comodidade do lector, fóra da simplicidade das súas frases. Busqued seica mallaba verbalmente ou por escrito nos privilexiados, mais o seu si que é un verdadeiro privilexio.

Responder

Introduce tus datos o haz clic en un icono para iniciar sesión:

Logo de WordPress.com

Estás comentando usando tu cuenta de WordPress.com. Cerrar sesión /  Cambiar )

Google photo

Estás comentando usando tu cuenta de Google. Cerrar sesión /  Cambiar )

Imagen de Twitter

Estás comentando usando tu cuenta de Twitter. Cerrar sesión /  Cambiar )

Foto de Facebook

Estás comentando usando tu cuenta de Facebook. Cerrar sesión /  Cambiar )

Conectando a %s